Odzież górska – rodzaje i warstwy
Merynos
Jednym z czołowych producentów bielizny jest nowozelandzka firma Icebreaker, która jako pierwsza na świecie zastosowała w swoich wyrobach legendarną wełnę Merynos. Okazało się, że nowozelandzkie owce produkują wełnę, która znakomicie sprawdza się w nowoczesnej bieliźnie sportowej. Wyroby Icebreaker łatwi odprowadzają wilgoć (wyparowany pot) zarówno przez poszczególne włókna, jak i przez strukturę dzianiny. Wełna Merynos absorbuje nawet do 35% wilgoci w stosunku do swojego ciężaru i dopiero potem pojawia się odczucie wilgoci. Nawet kiedy materiał Icebreaker jest nasycony wilgocią, nadal odprowadza ciecz. Na duże mrozy i dużą aktywność Icebreaker rekomenduje linię Bodyfit150.
Regulacja ciepła zimą zwykle oznacza utrzymanie ciepła – ale równocześnie utrzymanie tego procesu w równowadze z potrzebą pozbawienia się ciepła powstałego w wyniku wysiłku fizycznego. Merino produkowane jest z mocno pofałdowanych włókien, co oznacza, że przędza bardzo dobrze zatrzymuje powietrze, a powietrze jest znakomitym izolatorem. Przędza i dzianiny są specjalnie tworzone tak, aby zgodnie z ich wymaganą funkcją albo zatrzymywały, albo wydzielały ciepło. Wspiąłeś się na szczyt, ale wieje silny wiatr i Twoje ciało w wyniku przerwania wysiłku fizycznego zaczyna szybko się ochładzać. Rozwiązaniem jest Bodyfit200 i 260, które są doskonałe do wspinaczki, w kombinacji z izolacyjną warstwą wierzchnią Sport320. Nasiąkanie materiału (albo ze źródła zewnętrznego, albo w wyniku pocenia) obniża jego zdolność izolacji cieplnej. Wilgoć ta może zostać wchłonięta wewnątrz włókna lub może zostać w ciekłej postaci w strukturze materiału. Wełna Merynos w odróżnieniu od innych materiałów wydziela przy absorpcji wody znaczną ilość ciepła. Zjawisko to nazywa się „ciepłem sorpcyjnym” i dochodzi do niego dlatego, że do naruszenia i odnowy różnych wiązań chemicznych potrzeba określonej ilości energii: chodzi o wiązania między cząsteczkami wody, cząsteczkami wody a włóknem oraz między cząsteczkami wewnątrz włókna. Przyczyna tego, że wełna Merynos wydziela ciepło w momencie, kiedy absorbuje wodę, czy już w postaci ciekłej, czy gazowej, związana jest z następującymi zjawiskami:
a. kondensacja wody wewnątrz włókna (kiedy wydziela się kondensacyjne ciepło utajone).
b. woda narusza istniejące siatki wiązań i struktury wewnątrz włókna, tworzy nowe wiązania chemiczne (z towarzyszącym wydzielaniem energii).
Obecność cząsteczki biegunowej, jaką jest woda, zmienia wewnętrzną chemię wełny Merynos i ta wydziela energię w postaci ciepła. Na odwrót, o ile woda jest odprowadzana (np. przy suszeniu), potrzebny jest odwrotny przepływ energii – jest ona zużywana.
Jest zima i pogoda uległa pogorszeniu w czasie, kiedy byłeś na dworze. Jesteś przemoknięty do suchej nitki, a do najbliższego schroniska pozostaje godzina drogi. Od momentu, kiedy przemokłeś, Twoje skarpetki, bielizna i wierzchnie ubranie firmy Icebreaker zaczną wydzielać cierpło, co oznacza, że będziesz czuł się lepiej właśnie w ciągu krytycznego okresu, zanim będziesz mógł się przebrać w suchą odzież.
Polartec
Jednym ze światowych liderów w produkcji sportowej odzieży warstwowej jest bez wątpienia Polartec. Produkty tej firmy znajdziecie we wszystkich warstwach, z tym że w niniejszym opracowaniu nie zajmiemy się grupą warstwy zewnętrznej zwanej potocznie Soft Shell. W kategorii bielizny, w której Polartec ma sporo do powiedzenia zaczynamy od materiału Polartec® Power Dry®. Wszystkie typy tego materiału charakteryzują się opatentowaną dwukomponentową konstrukcją, w której zastosowano dwa różne rodzaje przędz po obu stronach materiału. Dzięki temu powstają dwie różne powierzchnie. Zadaniem pierwszej jest transport wilgoci z powierzchni skóry na zewnątrz dzianiny, a zadaniem drugiej szybkie
odparowanie wilgoci. Materiały Polartec® Power Dry® składają się w 100% z poliestru.
Polartec® Power Dry® eliminuje wilgoć na powierzchni skóry dzięki trzem wzajemnie uzupełniającym się mechanizmom
1. Materiał bardzo dobrze oddycha i nie ogranicza swobody przemieszczania się pary wodnej.
2. „Punkty dotykowe” na wewnętrznej powierzchni materiału wchłaniają wilgoć. Pot jest transportowany z powierzchni skóry do zewnętrznej warstwy materiału, gdzie rozprzestrzenia się na większą powierzchnię i odparowuje.
3. Gdy pot dociera do zewnętrznej warstwy materiału, rozprzestrzenia się na powierzchni wielokrotnie większej, umożliwiając schnięcie dwukrotnie szybsze niż bawełna
Materiał zapewnia także ochronę przed promieniowaniem ultrafioletowym.
Większość materiałów Polartec® Power Dry® o lekkich, średnich i ciężkich gramaturach posiada certyfikat ochrony przed promieniowaniem UV.
Kolejnym materiałem w ofercie Polartec jest dzianina Polartec® Power Stretch®. Cechuje ją rozciągliwość w czterech kierunkach przy jednoczesnej oszczędności na wadze. Power Stretch® należy do nich najbardziej uniwersalnej odzieży przeznaczonej do sportów outdoorowych. Materiał jest nie tylko bielizną, ale może służyć także jako warstwa wierzchnia do aktywności w wyższych temperaturach. Wszystko dlatego, że powierzchnie materiału mają różne cechy. Zewnętrzna warstwa odporna jest na wiatr i ścieranie się, a warstwa wewnętrzna jest delikatna – charakterystyczna dla innych dzianin Polartec: odprowadza wilgoć od ciała i utrzymuje suchość skóry.
Najbardziej zaawansowanym technologicznie materiałem Polartec jest dzianina Thermal Pro®, która należy do warstwy izolacyjnej. Dostępne jest w całej gamie tekstur i wzorów, poprawiających niejednokrotnie właściwości materiału, także wizualnie. Najcieplejszą odmianą Polartec® Thermal Pro® jest wersja High Loft. Osiąga ona najwyższy współczynnik ciepła w stosunku do ciężaru, spośród materiałów produkowanych przez Polartec®. Inne wersje Polartec® Thermal Pro® mają wygląd tradycyjnej wełny, zachowując wszystkie zalety dzianiny syntetycznej. Z dzianiny wykonuje się m.in. bluzy, kurtki, spodnie oraz akcesoria. Wykonane w 100% z poliestru powierzchnie o strukturze weluru lub baranka tworzą kieszenie powietrza, utrzymujące ciepłotę ciała i zapewniają poczucie komfortu cieplnego przy niskiej wadze własnej. Dzianiny te oferują również doskonałą oddychalność i schną niezwykle szybko. Wiele stylów jest dostępnych z wykończeniem wodoodpornym, które nie wchłania deszczu ani śniegu. Polartec® Thermal Pro® High Loft, oferuje wyjątkową ściśliwość dzianiny: do 44% większą niż tradycyjny polar. Zajmuje mniej miejsca w plecaku.
I wreszcie klasyczna i wszystkim dobrze znana odmiana warstwy izolacyjnej Polartec czyli seria Classic. Classic znany jest od prawie trzech dekad, ze względu na swoje parametry izolacyjne znajdują się na pierwszym miejscu sprzedaży wśród entuzjastów sportów outdoorowych. Seria została przygotowana w czterech kategoriach odpowiednio do ciężaru dzianiny, zapewniając różnorodne poziomy izolacji termicznej: Polartec® Classic Micro; Polartec® Classic 100; Polartec® Classic 200 i Polartec® Classic 300. Polartec® Classic produkowana jest w prawie 90 rodzajach dzianin, dostępnych w szerokiej gamie kolorystycznej, wielorakich wzorach oraz nadrukach.